văn thơ cuộc sống

Nghĩ thêm về Nguyễn
Chế Lan Viên
Anh sinh vào thế kỉ nhiều tà huy mưa bụi
Quở tay ra không người đồng điệu nằm bên
Nỗi đau anh trùng với nỗi đau nhân loại
Mượn câu Kiều hóa thạch cuộc đời riêng

Các triều đại bể dâu nhưng thi cảo trường tồn
Anh lập công trên dòng ngôn ngữ ấy
Bạch Đằng anh là cắm cọc vào thời gian nước chảy
Cho nghìn năm sau vầng trăng tiếng Việt mãi còn
Anh nuôi hồn thơ như cô Tấm nuôi trong giếng sâu u tối
Cái bống con nôm na mách qué chả ai nhìn
Nào hay đâu khi lòng độc giả tri âm vẫy gọi
Thì câu Kiều như giọt máu đã trồi lên
Phải ba triệu sóng gió của cuộc đời mới đúc nên châu ngọc
Khốn nỗi, đã là ngọc ư thì lại dễ xa đời
Cả một thế kỉ thơ anh bằng cửa chật
Tiếng súng đại phá quân Thanh còn phải ở bên ngoài.

Và anh vay làm chi núi sông phong cảnh quê người
Đất nước thừa những con sông Tiền Đường định mệnh
Và dù anh chia Nguyễn Du, Tố Như, Thanh Hiên máu thịt đời anh ra làm ba mảnh
Thì giọt lệ trang Kiều gom lại một mà thôi

Một thế kỉ dễ hiểu Nguyễn ư? Ta có cần một thế kỷ đâu mà
Đau khổ vì những hoàng hôn ta chóng hiểu cái hôn hoàng của Nguyễn
TA yêu những hịch, những Bình Ngô gọi lòng ra hỏa tuyến
Nhưng không quên ngọn lau trắng bên đường Kiều thổi lại tự xa xưa.

Ngủ trong sao
Chế Lan Viên
Ta để xiêm lên mây, rồi nhẹ bước
Xuống dòng Ngân lòa chói ánh hào quang
Sao tán loạn đua bơi trên mặt nước,
Tiếng lao xao dội thấu đến cung Hằng

Rồi trần truồng, ta nằm trên điện ngọc,
Hai tay cuồng vơ níu áo muôn tiên
Đầu gối lên hàng Thất tinh vừa mọc
Hồn giạt trôi về đến nước non Chiêm

Ta gặp Nàng trên một vì sao nhỏ
Ta hôn Nàng trong bóng núi mây cao
Ta ôm Nàng trong những nguồn trăng đổ
Ta ghì Nàng trong những suối trăng sao

Nàng không nói, không cười, không than thở
Theo ta về sao Đẩu ở chân trời
Trên má ta lệ Nàng đâu bỗng nhỏ
Ôm má ta, Nàng sẽ bảo đôi lời.

Nhưng mà trăng ! nhưng mà sao ! nhưng mà gió !
Ồn ào lên, tán loạn chạy quanh ta
Phút hỗn độn qua rồi. Trời ! Đau khổ !
Bóng Chiêm nương dần khuất dưới sương sa.

Đêm hôm nay ngồi đây trên bờ bể
Ta lặng đếm thử bao nhiêu thế kỷ
Đã trôi trong một phút vội vàng qua
Ta lắng nghe những thế giới bao la
Tụ họp lại trong lòng muôn hột cát,
Dòng tư tưởng lần trôi trong Lầm Lạc
Hồn say sưa vào khắp cõi Trời Mơ,
Ai kêu ta trong cùng thẳm Hư Vô ?
Ai réo gọi trong muôn sao, chới với ?
-- Nàng, nàng, nàng, thôi chính nàng đương mong đợi.

Người thợ chạm
Chế Lan Viên
Đâu vương triều? Đâu là Mạc, đâu là Lê?
Còn lại đây người tắm trần trên thớ gỗ
Nét dao chạm quên mất mặt rồng vua chúa
Chỉ để lại hoa người và một lá sen che.

Nhớ em nơi huyện nhỏ
Chế Lan Viên
Em đi về Kiến Xương
Mùa này mưa bão lắm
Phòng anh mờ hơi sương
Nhớ em nhu nhớ nắng

Chiều nay ốm một mình
Vắng em ngồi bên cạnh
Ngọn gío đùa trêu anh
Cửa khép rồi vẫn đánh

Đường xa trăm cây số
Ngỡ có em về đó
Đắp chăn dày cho anh
Và đứng nhìn anh ngủ

Rồi lại đi Thái Bình
Về Kiến Xương huyện nhỏ
Để lại trời bên cửa
Một màu xanh xanh xanh

(Hoa ngày thường - Chim báo bão)

Ong và mật
Chế Lan Viên
Nhà thơ như con ong biến trăm hoa thành một mật
Một giọt mật thành, đòi vạn chuyến ong bay
Nay rừng nhãn non Đoài, mai vườn cam xứ Bắc,
Ngọt mật ở đồng bằng mà hút nhị tận miền Tây

Ta
Chế Lan Viên
Sao ở đâu mọc lên trong đáy giếng
Lạnh như hồn u tối vạn yêu ma?
Hồn của ai trú ẩn ở đầu ta?
Ý của ai trào lên trong đáy óc,
Để bay đi theo tiếng cười, điệu khóc?
Biết làm sao giữ mãi được ta đây,
Thịt cứ chìu theo thú dục chua cay!
Máu cứ nhảy theo nhịp cuồng kẻ khác!
Đau đớn thay cho đến cả linh hồn
Cứ bay tìm Chán Nán với U Buồn.
Để đỉnh sọ trơ vơ tràn ý thịt!
Mà phải đâu đã đến ngày tiêu diệt!

Ai bảo dùm: Ta có có Ta không?

Tắm trăng
Chế Lan Viên
Ta cởi truồng ra! Ta cởi truồng ra!
Ngoài kia trăng sáng chảy bao la,
Ta nhảy vào quay cuồng thôi lăn lộn,
Thôi ngụp lặn trong ánh vàng hỗn độn
Cho trăng ghì, trăng riết cả làn da

Ai cởi dùm ta ? Ai lột dùm ta ?
Chưa lõa lồ thịt còn nằm trong da!
Chưa trần truồng óc còn say trong ý!
Trăng chưa lấp dầy xương, chưa ngấm tủy:
Hồn vẫn còn chưa uống hết, hương hoa.

Tôi là kết tinh của ánh trăng trong
Sao không cho tôi đến chốn Hư Không ?
Tôi muốn ngồi, trăng cứ đè tôi xuống!
Khát lắm rồi! Hãy mau cho tôi uống!
Cho nguôi đi nhớ tiếc với trông mong!

Đã hết trăng rồi! Đã hết trăng rồi!
Không! Không đâu! Trên những đảo mây trôi
Vừa dâm dục ôm trăng vờ vật ngủ
Còn rất nhiều những suối vàng rực rỡ,
Múc ào đi, trút cả xuống hầu tôi!

Tập qua hàng
Chế Lan Viên
Chỉ một ngày nữa thôi. Em sẽ
trở về. Nắng sớm cũng mong. Cây
cũng nhớ. Ngõ cũng chờ. Và bướm
cũng thêm màu trên cánh đang bay.

Thu
Chế Lan Viên
Chao ôi! Thu đã tới rồi sao?
Thu trước vừa qua mới độ nào!
Mới độ nào đây, hoa rạn vỡ,
Nắng hồng choàng ấp dãy bàng cao.

Cũng mới độ nào trong gió lộng,
Nến lau bừng sáng núi lau xanh.
Bướm vàng nhẹ nhẹ bay ngang bóng
Những khóm tre cao rũ trước thành.

Thu đến đây! Chừ, mới nói răng?
Chừ đây, buồn giận biết sao ngăn?
Tìm cho những cánh hoa đang rụng,
Tôi kiếm trong hoa chút sắc tàn!

Trời ơi! Chán Nản đương vây phủ.
Ý tưởng hồn tôi giữa cõi Tang!


(điêu tàn)

:vn: Tìm đường:vn:
Chế Lan Viên
Nửa thế kỷ tôi loay hoay
Kề miệng vực
Leo lên các đỉnh tinh thần
Chất ngất
Theo các con đường ngoắt ngoéo chữ chi
Gẫy gập
Mà đâu được gì ?
Khi tôi cưỡi trên mây
Thì máu người rên dưới đất
Mẹ hỏi tôi
- Con lên cao mà làm chi ?
Mẹ ở dưới này cơ cực
Về đi !
Ôi ! con đường không ra đường
của kẻ tìm thơ
Cái thơ không ra thơ của kẻ tìm đường
Đã gần hết thời gian của tôi ở trên
trái đất
Mà tôi chưa có thể trả lời cho mẹ
Mẹ đâu biết cho rằng:
Hoa tôi hái trên trời
Cũng chính là nước mắt
Dưới xa kia