Làm sáng tỏ bí ẩn về loài hoa lớn nhất thế giới


Bông hoa Rafflesia khổng lồ.

Những đoá hoa có bề rộng hàng mét và bốc mùi thịt thối - thuộc nhóm 20 loài Rafflesia - lại là họ hàng của những chùm hoa nhỏ xíu tỏa hương ngọt ngào như hoa trạng nguyên, violet, lạc tiên và các thành viên khác trong bộ Malpighiales.

 Thông báo vừa được các nhà khoa học Mỹ công bố trên số mới nhất của tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences. Các nhà nghiên cứu cũng thử đưa ra một vài giả thuyết hấp dẫn về việc tại sao Rafflesia có mùi hương kinh khủng như vậy, rằng tạo sao những bông hoa của nó chỉ bùng nở một lần mỗi năm và chỉ tồn tại trong 5-7 ngày, rằng tại sao bông hoa này lại thuộc nhóm thực vật ăn bám, và vì cớ gì nó thích thu hút những loài ruồi thường đến viếng thăm các xác chết.

Rafflesia là loài thực vật ký sinh, không hề có rễ, gốc và lá, sống tầm gửi trên các thân cây nho. Mỗi năm, chúng chỉ bộc lộ mình một lần duy nhất bằng những đoá hoa khổng lồ. Thông thường, các nhà nghiên cứu thường phân loại bộ thực vật theo tế bào lục lạp, nhưng vì Rafflesia thiếu hẳn nhóm tế bào này. Do vậy, Todd Barkman và cộng sự tại Đại học Tây Michigan đã phân tích ADN ty thể của nó - một loại nội quan tương đương với các tế bào lục lạp.

Nghiên cứu ADN ty thể đã tiết lộ rằng những bông hoa vĩ đại và hôi thối lạ lùng là bà con với nhiều loài hoa có bé nhỏ, hương thơm ngát dễ chịu. Chẳng hạn, Rafflesia dường như rất giống với hoa lạc tiên, bởi cả hai đều có nhị và nhụy hoa hợp nhất trong một ống trung tâm, và đều sản sinh ra một vành trang trí bên trên trông như chiếc vương miện.

Theo các nhà nghiên cứu, Rafflesia không bắt đầu cuộc sống như một sinh vật ký gửi, nhưng trong quá trình tiến hóa ở Đông Nam Á, nó đã tìm thấy dạng sống này bằng cách gửi thân trên nhiều loại nho khác nhau.

"Theo tiêu chuẩn của con người, ngoại hình hôi thối, sần sùi, vằn vện của các bông hoa có thể được hiểu như là một cách bắt chước dạng thịt thiu. Và thực tế là những con ruồi rất dễ bị thu hút bởi những bông hoa này, điều đó chứng tỏ chúng tin rằng đó là những miếng thịt thối thật sự", Barkman nói.

Barkman cho rằng những bông hoa này có cuộc đời ngắn ngủi đến vậy là do kích cỡ của chúng: "To đùng và lồ lộ đập vào mắt kẻ khác trong một thời gian dài có thể khiến nó trở thành mồi cho những động vật ăn cỏ, những kẻ sẽ ăn mất phần hoa sinh sản của nó", ông giải thích. Nhiều loài hoa trong nhóm Rafflesia đang ở trong tình trạng nguy hiểm. Các nhà khoa học lo ngại về số phận của chúng bởi tình trạng tàn phá rừng nhiệt đới ngày càng tăng trong vùng Đông Nam Á.

B.H. (theo Discovery)